Người Cậu Giấu Mình Hai Mươi Năm

Tôi ngồi xuống, đặt tập báo cáo lên bàn.

“Phó Chủ nhiệm Tôn, bản báo cáo này ngài trả lại hai lần rồi, tôi muốn nghe trực tiếp ý kiến cụ thể của ngài để chỉnh sửa đúng hướng hơn.”

Ông ta lật lật báo cáo.

“Phần phân tích tính khả thi, tôi cảm thấy bộ khung lập luận của cô quá đơn điệu.”

“Ngài có thể chỉ rõ phần nào trong bộ khung cần điều chỉnh không?”

Ông ta không trả lời thẳng.

“Thanh niên ở tầm tuổi cô, năng lực thì có đấy, nhưng kinh nghiệm chưa đủ. Có những thứ không thể hiện bằng con số được, cô cần phải tích lũy thêm.”

“Vậy nên ý kiến của ngài là…”

“Về sửa lại thêm đi. Làm cho bộ khung nó đầy đặn hơn nữa.”

“Phó Chủ nhiệm Tôn, bộ khung này là khuôn mẫu chuẩn lấy từ ‘Tiêu chuẩn đánh giá quy hoạch ngành’ do Ủy ban Phát triển Tỉnh ban hành năm 2023. Tôi đã làm theo đúng chuẩn mực. Ngài bảo bộ khung cần chỉnh sửa, ý ngài là chuẩn mực của Tỉnh có vấn đề, hay là ngài có yêu cầu cao hơn?”

Bàn tay đang lật báo cáo của ông ta khựng lại.

Ông ta ngẩng lên nhìn tôi.

“Cô cũng khá mồm mép đấy.”

“Tôi chỉ muốn làm tốt công việc thôi.”

“Thế thì cứ sửa theo lời tôi nói.”

“Vâng, nhưng tôi cần ngài viết rõ ý kiến bằng văn bản. Chỗ nào không đạt, cần sửa đổi theo hướng nào, xin ngài vui lòng chú thích vào tài liệu. Tôi e rằng giao tiếp bằng miệng dễ gây thiếu sót.”

Sắc mặt ông ta lập tức thay đổi.

Yêu cầu ghi rõ ý kiến bằng văn bản đồng nghĩa với việc để lại dấu vết. Nếu ông ta không chỉ ra được lỗi cụ thể, điều đó chẳng khác nào thừa nhận ông ta đang cố tình làm khó.

“Tô Niệm, cô đang đòi hỏi chỉ đạo từ tôi đấy à?”

“Là mong ngài hướng dẫn công việc ạ. Là nhân viên mới, tôi tôn trọng mọi ý kiến của cấp trên. Nhưng để đảm bảo thực hiện chính xác, văn bản vẫn đáng tin hơn là lời nói.”

Ông ta nhìn chằm chằm tôi suốt mười giây.

“Cô cứ về trước đi. Để tôi xem thêm.”

“Vâng thưa Phó Chủ nhiệm. Vậy tôi xin chờ phản hồi bằng văn bản của ngài.”

Tôi đứng dậy, thu lại báo cáo và bước ra khỏi phòng.

Khi vừa bước đến góc ngoặt ở hành lang, tôi loáng thoáng nghe tiếng đập bàn trầm đục phát ra từ trong phòng làm việc.

Hai ngày sau, bản báo cáo được thông qua.

Không có bất cứ chú thích nào, chỉ có độc một chữ ký: Đồng ý.

Lưu Phương cầm tờ giấy có chữ ký, lật đi lật lại xem hai lần.

“Ông ta vậy mà ký thật.”

“Ông ta bắt buộc phải ký.”

“Sao cô làm được thế?”

“Ông ta không thể chỉ ra được tài liệu của em có vấn đề ở đâu.”

Lưu Phương lắc đầu. “Tô Niệm, cô đúng là to gan thật.”

Sau vụ đó, lúc đụng mặt Triệu Uyển Như trong nhà ăn, lần đầu tiên cô ta không chủ động gây sự. Cô ta chỉ liếc nhìn tôi một cái, rồi bưng khay cơm sang bàn khác.

Nhưng tôi biết chuyện này chưa kết thúc ở đây.

Hai tháng tiếp theo, công việc của tôi đi vào quỹ đạo. Bản báo cáo đánh giá khu công nghiệp đó đã được nhắc đến như một trọng điểm trong cuộc họp Thường vụ Thành ủy. Vị Phó Thị trưởng phụ trách mảng kinh tế đã hỏi ngay trong cuộc họp: “Báo cáo này làm rất chắc tay, của phòng nào làm đấy?”

Lưu Phương kể lại chuyện này cho tôi nghe với vẻ mặt đầy phức tạp.

“Phó Thị trưởng để mắt tới rồi, cô nổi tiếng rồi đấy.”

“Nổi hay không cũng chẳng quan trọng, làm tốt việc là được.”

“Cậu cô dạy à?”

Tôi mỉm cười, không trả lời.

Một tháng sau, Ủy ban Phát triển Thành phố tổ chức kỳ thi tuyển chức danh cán bộ cấp trung. Ghế Phó Trưởng phòng Tổng hợp đang bỏ trống.

Lưu Phương hỏi tôi có muốn đăng ký không.

“Em mới vào làm chưa được một năm mà.”

“Theo quy định, hễ hết thời gian thử việc mà đánh giá đạt xuất sắc thì được tham gia thi tuyển. Đánh giá của cô đứng nhất cả Ủy ban đấy.”

“Cũng quá nhanh rồi.”

“Cô thấy nhanh, nhưng thành tích của cô sờ sờ ra đó. Cái báo cáo kia còn được Phó Thị trưởng đích thân xướng danh khen ngợi, đó chính là vốn liếng của cô.”

Tôi suy nghĩ một chút. “Em đăng ký.”

Tin thi tuyển vừa bay ra ngoài, phản ứng của Triệu Uyển Như còn nhanh hơn cả dự đoán của tôi.

Ngay chiều hôm đó, cô ta mò thẳng đến văn phòng tôi.

“Tô Niệm, cô định thi vị trí Phó Trưởng phòng à?”

“Ừ.”

“Vào làm chưa đầy một năm đã đòi leo lên chức cao? Cô không thấy mình quá nóng vội sao?”

“Quy định cho phép, năng lực đủ tiêu chuẩn, có vấn đề gì à?”

“Vấn đề là ở chỗ, tốc độ thăng chức của cô sẽ làm rất nhiều người thấy ngứa mắt.”

“Làm ai ngứa mắt?”

“Ví dụ như những người làm ở đây năm sáu năm rồi mà vẫn lẹt đẹt mãi chưa được thăng chức ấy.”

“Bọn họ không thăng chức được là do năng lực có vấn đề, liên quan quái gì đến tôi?”

“Cô tự tin gớm nhỉ.”

“Đây không gọi là tự tin, đây gọi là thực sự cầu thị.”

Cô ta cười khẩy một tiếng.

“Tô Niệm, cô đừng tưởng thắng được một hai bận thì vạn sự đều êm xuôi. Cái trò thi tuyển Phó phòng này ấy, không phải chỉ ngồi gõ dăm ba tờ báo cáo là xong đâu.”

“Thế cần thêm cái gì nữa? Cô chỉ tôi xem nào.”

“Cần những thứ mà cô không hề có.”